مطالعه کیفی ازدواج پرمخاطره‌‌آمیز در میان زنان درگیر طلاق شهر یزد

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشگاه یزد

2 دانشجوی کارشناسی ارشد

چکیده

ازدواج و همسرگزینی یکی از مهم ترین تجربه ها و رویدادها در زندگی شخصی و اجتماعات انسانی بویژه در فرایند شکل گیری نهاد خانواده است. از همین رو ازدواج مخاطره آمیز می تواند زمینه ساز بسیاری از مسائل در زندگی فرد و جامعه باشد. هدف این پژوهش، کشف زمینه‌ها و ابعاد ازدواج پرمخاطره از طریق ادراک و معنای ذهنی زنانی است که این پدیده را تجربه کرده‌اند. پژوهش حاضر با رویکرد کیفی و روش نظریه زمینه‌ای انجام‌شده است. جامعه موردمطالعه زنان شهر یزد هستند و در نمونه پژوهش 33 نفر از زنانی که اقدام به ازدواجی پرمخاطره کرده بودند، مشارکت داشتند. از روش نمونه‌گیری هدفمند برای انتخاب نمونه‌ها و مصاحبه نیمه ساخت‌یافته برای گردآوری داده‌ها استفاده شد. داده‌ها با شیوه کدگذاری نظری مورد تجزیه‌وتحلیل قرار گرفت. بر اساس یافته‌ها زمینه‌های به وجود آورنده ازدواج مخاطره‌آمیز شرایط بحرانی دوران مجردی مشارکت‌کنندگان بود؛ ازجمله این شرایط: زندگی در خانواده‌های نابسامان که با فقر، طلاق والدین، احساس تنهایی، سالخوردگی والدین همراه بوده است. همچنین زندگی در خانواده‌های سرکوبگر و سختگیر، کلیشه‌های فرهنگی و جهان‌بینی توسعه‌نیافته زمینۀ اقدام به یک ازدواج پرمخاطره را فراهم کرده بود. زنان مشارکت‌کننده انواع ازدواج مخاطره‌آمیز ازجمله: ازدواج بحران گریز، ازدواج احساسی، ازدواج خودمحورانه، ازدواج پنهانی، ازدواج مصلحتی و... را تجربه کرده بودند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

A Qualitative Study about Contexts and Dimensions of Risky Marriage among Women in City of Yazd

چکیده [English]

Marriage is a main experience in personal life and have crucial role in any society. According to this, risky marriage can be create many problems in personal and social life. Risky marriage can become as one of important issue in social studies about family. Risky marriage is a precondition for divorce and marital non-satisfaction. The aim of this study was to explore the risky marriage contexts and dimensions throught woman experinces. The research done in qualitative research approach and grounded theory used as research method. Participants included 33 woman that experienced risky marriage and they are in process of divorce. The research smaple selected by purpusefull sampling method and research data gathered by semi-structured interview. Research data analysed by using theoretical coding in open, axial and selected phases. Results showed that the singlehood conditions is most important context for entering in a riskfull marriage. Family disorganization, parent divorce, the sense on lonliness and family poverty was crucial conditions for having a risky marriage.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Marriage
  • divorce
  • risk
  • mate selection
  • Family

اصغری، آرزو و رفیعی‌نیا، پروین (1385). عوامل پیش‌بینی‌کننده ازدواج ناموفق از دیدگاه دانشجویان متأهل، خلاصه مقالات دومین کنگره سراسری آسیب‌شناسی خانواده در ایران. تهران: دانشگاه شهید بهشتی، پژوهشکده خانواده.

آزاد ارمکی، تقی، مهناز زند و طاهره خزاعی (1379). بررسی تحولات اجتماعی و فرهنگی در طول سه نسل خانواده تهرانی، مجله علوم اجتماعی، تهران: دانشگاه تهران، 8، شماره پیاپی 16: 29-3.

اولیاء، نرگس (1388). آموزش غنی‌سازی زندگی زناشویی، تهران: دانژه، چاپ اول.

اینگلهارت، رونالد (1383). تحول فرهنگی در جوامع پیشرفته صنعتی، ترجمۀ مریم وتر، تهران: کویر.

چلبی، مسعود (1385). تحلیل اجتماعی در فضای کنش، تهران: نی.

رضاخانی، سیمین دخت؛ نوری قاسم‌آبادی، ربابه و جان‌بخش، مژگان (1389). رابطۀ کمال‌گرایی با باورها و انگیزه‌های ازدواج در دانشجویان دانشگاه تهران، زن و مطالعات خانواده، 3(10): 73-61.

ریتزر، جورج (1374). نظریه‌های جامعه‌شناسی. ترجمه مهدوی و همکاران، تهران: دانشگاه شهید بهشتی.

ساروخانی، باقر (1370). مقدمه‌ای بر جامعه‌شناسی خانواده، تهران: سروش.

صادقی، رسول (1385). نگرش و ایده آل‌های جوانان ایرانی درزمینۀ ازدواج و تشکیل خانواده، دومین کنگره سراسری آسیب‌شناسی خانواده در ایران، دانشگاه شهید بهشتی.

فتحی آشتیانی، علی و احمدی، خدابخش (1383). بررسی ازدواج‌های موفق و ناموفق در بین دانشجویان»، دوماهنامه علمی- پژوهشی دانشور رفتار، دانشگاه شاهد،11 (7): 16-9.

کرایب، یان (١٣٨٢). نظریةاجتماعیکلاسیک، ترجمۀ شهناز مسمی پرست، تهران: آگه.

مهرگان، لوزا (1386). بررسی انگیزه‌های ازدواج و عوامل مؤثر بر آن در میان دختران 34-18 ساله، پایان‌نامۀ کارشناسی ارشد پژوهشگری، دانشگاه الزهراء(س).

میشل، آندره (1354). جامعه‌شناسی خانواده و ازدواج، ترجمه فرنگیس اردلان، تهران: دانشکده علوم اجتماعی.

میرباقری، سیده زهرا، ابراهیمی، مرضیه (1392). بررسی میزان هنجارشکنی ازدواج و علل مؤثر بر آن، فرهنگ در دانشگاه اسلامی، 3(2):357-339.

مولوی، حسین (1381). شناسایی عوامل خطر و پیش‌بینی احتمال ناسازگاری در ازدواج، فصلنامه علمی- پژوهشی علوم‌انسانی دانشگاه الزهراء(س)، 12(42):208-189.

نظری، علی‌محمد؛ صاحبدل، حسین و اسدی، مسعود (1389). بررسی ارتباط بین سبک‌های دل‌بستگی و میزان بی‌ثباتی ازدواج در زنان و مردان متأهل، زن و مطالعات خانواده،2(8):‌115-125.

Asghari, A. & Rafieinia, P. (2007). Predictors of Unsuccessful marriage from University student view of point, 2nd congress of Family Pathology in Iran. Tehran: Shahid Beheshti University, Family Research Center.

Azad Armaki, T., Zand, m. & Khazaei, T. (2001). Social and cultural changes in three generations of families in Terhan, Journal of Social Sciences. 8(1): 3-29.

Chalabi, M. (2007). Social Analysis in Action Sphere. Tehran: Ney Publication.

Craib, I. (2004). Classic Social Theory. Translated to Persian by Shahnaz Mosammaparast, Tehran: Agah Publication.

Corbin, J. & Strauss, A. (1998).Basics of Qualitative Research: Techniques and Procedures for Developing Grounded Theory. Thousand Oaks, CA: Sage Publications.

Inglehart, R. (2000).Globalization and Postmodern Values. The WashingtonQuarterly, 23(1): 215-222.

Fathi Ashtiani, A. & Khodabakhsh, A. (2005). Investigation of successful and unsuccessful marriage among students, Journal of Danesh va Raftar. 11(7): 9-16.

Engelhard, D. (2005). Cultural Evolutions in Industrial Societies. Translated in Persian by Maryam Vatar, Tehran: Kavir Publication.

Glaser, B. & Strauss. A. (1967). Discovery of Grounded Theory: Strategies for Qualitative Research. New York: Aldine De Gruyter.

Gonzalez, L. & et al. (2009).The Effect of Divorce Laws on Divorce Rates in Europe, European Economic Review, 53 (2): 127-38.

Jose, A. & O'leary, K. D., Moyer & A. (2010). Does Premarital Cohabitation Predict Subsequent Marital Stability and Marital Quality? A Meta-Analysis, Journal of Marriage & Family, 72(1): 105-116.

Hall, D. R. & Zhao, J. Z. (1995).Cohabitation and Divorce in Canada: Testing the Selectivity Hypothesis, Journal of Marriage & Family, 57 (2): 421-427.

Mehregan, L. (2008). Investigation of marriage and affecting factors among 18-34 years old girls, M.A. Thesis in social research, Tehran: Alzahra University.

Michael, A. (1976). Sociology of Family and Marriage. Translated in Persian by Farangis Ardalan, Teharan: Faculty of Social Sciences.

Mirbagheri, S. Z., Ebrahimi, M. (2014). Deviation from the norms of marriage and affecting factors, Journal of Culture in the Islamic University, 3(2): 339-357.

Moulavi, H. (2003). Investigation of risk factors and prediction of marriage unadjustment, Alzahra University Journal of Humanities, 12(42): 189-208.

Nazari, A. M., Sahebdel, H. & Asadi, M. (2011). Relationship between attachment and marriage instability among married men and women, Journal of Woman and Family Studies, 2(8): 128-115.

Nguyen Hun, M. (1997). Age at first marriage Vietnam: Patterns and determinants. Asia-Pacific Population Journal, 19(2): 49-74.

Owlia, N. (2010). Learning of Marital Life Enrichment. Tehran: Danjeh Publication.

Rezakhani, S., Nouri Ghasemabadi, R. & Janbakhsh, M. (2011). Relationship of perfectionism and marriage beliefs and motivation among Students of Tehran University. Journal of Woman and Family Studies, 3(10): 73-61.

Ritzer, G. (1996). Sociological Theory, Translated in Persian by Mahdavi et al., Tehran: Shahid Beheshti University Publication.

Sadeghi, R. (2007). Attitudes and ideals of marriage and Family among Iranian Youth, 2nd congress of Family Pthology in Iran. Tehran: Shahid Beheshti University, Family Research Center.

Saroukhani, B. (1992). Introduction to Sociology of Family. Teharan: Soroush.

Salts, C. J., Seismore, M. D., Lindhalm, B. W. & Smith, T. A. (1994). Attitude To ward Marriage and Premarital Sexual Activity of College Freshman, Journal of Adolescence, 29(116): 775-769.